ตัดฟันกระต่าย กรอฟันกระต่าย

การตัดฟันกระต่ายและกรอฟันกระต่ายเป็นสิ่งที่จำเป็นสำหรับกระต่ายที่มีฟันยาวผิดปกติ โดยเฉพาะฟันกระต่ายที่ยาวมากเกินไปจนเป็นอุปสรรคต่อการใช้ชีวิตประจำวันของกระต่าย โรงพยาบาลสัตว์ ดารินรักษ์ (Darin Animal Hospital) มีหมอรักษากระต่ายที่เป็นสัตวแพทย์ประจำ มีประสบการณ์ในการตัดฟันและกรอฟันให้น้องกระต่าย เพื่อให้บริการลูกค้าทุกท่าน

ตัดฟันกระต่าย กรอฟันกระต่าย

การดูแลฟันกระต่ายเป็นเรื่องที่เจ้าของกระต่ายควรให้ความสำคัญ เนื่องจากฟันของกระต่ายโดยเฉพาะฟันหน้าจะยาวเร็วกว่าสุนัขและแมว การที่กระต่ายฟันยาวผิดปกติจะทำให้เกิดความยากลำบากในการใช้ชีวิต โดยเฉพาะการกินอาหาร และหากฟันยาวจนเกินไป อาจทำให้กระต่ายเกิดแผลในช่องปาก ฝีบริเวณเหงือก และเป็นสาเหตุทางอ้อมของปัญหาระบบทางเดินอาหารได้เช่นกัน

ทำไมฟันกระต่ายยาวจนต้องตัดฟันหรือกรอฟัน

กระต่ายมีฟันทั้งหมด 28 ซี่ ซึ่งแต่ละซี่จะยังคงงอกยาวไปตลอดชีวิต การงอกนี้ทำให้กระต่ายต้องมีการเคี้ยวอาหารที่มีใยสูง เช่น หญ้าแห้งบางชนิด เพื่อให้ฟันกระต่ายถูกขัดกร่อนให้สั้นลงอย่างสม่ำเสมอ แต่หากฟันไม่ถูกขัดกร่อนอย่างเหมาะสม กระต่ายจะมีฟันยาวเกินไปและมีปัญหาในการกินอาหาร ปัญหาในช่องปาก และปัญหาสุขภาพอื่นๆ ตามมาได้อีกมากมาย

ฟันกระต่ายมีความแตกต่างจากฟันสุนัขและฟันของแมว ฟันของกระต่ายจะงอกยาวอยู่ตลอดเวลา โดยปกติแล้วฟันหน้าจะยาวเพิ่มขึ้น 1 ซม. ต่อเดือน ส่วนฟันด้านข้างจะยาว 1 ซม. ต่อ 3 เดือน ซึ่งแตกต่างจากสุนัขหรือแมวที่ฟันจะหยุดงอกหรือยาวขึ้นเมื่อโตเต็มวัย

สาเหตุและอาการของกระต่ายที่ฟันผิดปกติ

กระต่ายบางตัวอาจมีปัญหาฟันที่ไม่ปกติ ซึ่งสามารถเกิดขึ้นได้จากหลายปัจจัย เช่น ฟันยาวเกินปกติ ฟันไม่เป็นเส้นตรงหรือฟันหัก สาเหตุที่ทำให้ฟันของกระต่ายมีปัญหาอาจมาจากปัจจัยพันธุกรรม อุบัติเหตุ การบาดเจ็บ รวมไปถึงการกินอาหารที่ไม่เหมาะสม ซึ่งมักส่งผลให้ฟันกระต่ายไม่ได้ถูกขัดกร่อนอย่างสม่ำเสมอ

กระต่ายที่มีฟันผิดปกติอาจแสดงอาการดังต่อไปนี้ เช่น ฟันยาวเกินไป จนทำให้ไม่สามารถปิดงับปากได้ตามปกติ ต่อมาจะเห็นว่ากระต่ายมีน้ำลายเปียกบริเวณคอและอก กระต่ายกินน้อยลง เนื่องจากปวดหรือไม่สามารถเคี้ยวได้ และน้ำหนักลดลงผิดปกติ และสุดท้ายจะนำไปสู่ปัญหาระบบทางเดินอาหารเนื่องจากกินอาหารไม่ได้เป็นต้น

วิธีการตัดฟันกระต่าย กรอฟันกระต่าย

การตัดฟันกระต่ายหรือกรอฟันกระต่ายควรทำโดยสัตวแพทย์ที่มีประสบการณ์ โดยใช้เครื่องมือพิเศษเฉพาะสำหรับการตัดฟัน/กรอฟันของกระต่าย เช่น เครื่องกรอฟันกระต่าย เลื่อยตัดฟันกระต่าย อุปกรณ์ในการง้างปาก เครื่องวางยาสลบ เป็นต้น และดำเนินการในห้องผ่าตัดปลอดเชื้อ

ขั้นตอนการตัดฟันกระต่ายและกรอฟันกระต่าย

1. ตรวจร่างกายกระต่ายจากภายนอก คุณหมอจะใช้อุปกรณ์ otoscope ร่วมกับหัวส่องตรวจช่องปาก เพื่อในการส่องตรวจฟันด้านใน
2. เอกซเรย์ (x-ray) กระต่ายเพื่อดูโครงสร้างและลักษณะของรากฟันและฟันภายใน
3. ดมยาสลบเพื่อให้กระต่ายไม่เกิดอาการเกร็งและสะดวกต่อการปฏิบัติงานของสัตวแพทย์ ในบางครั้งการตัดฟันหน้าอาจไม่จำเป็นต้องดมยาสลบ แต่การกรอฟันด้านในจำเป็นต้องวางยาสลบ ทั้งนี้โรงพยาบาลสัตว์ดารินรักษ์เลือกใช้การดมยาสลบ ซึ่งมีความปลอดภัยต่อกระต่ายมากกว่าวิธีการฉีด และยังทำให้กระต่ายฟื้นตัวได้รวดเร็วกว่า
4. ใช้อุปกรณ์ง้างปากกระต่ายเพื่อให้กรามในปากของกระต่ายอ้าขึ้น
5. คุณหมอรักษากระต่ายจะใช้อุปกรณ์กรอฟันกระต่ายในการเข้าไปกรอฟันของกระต่ายด้านใน และใช้เลื่อยตัดฟันกระต่ายเพื่อตัดฟันด้านหน้าของกระต่าย

ภาพเปรียบเทียบก่อน-หลังตัดฟัน

การตัดฟันของกระต่ายต้องทำอย่างระมัดระวังโดยสัตวแพทย์ที่มีประสบการณ์ เนื่องจากว่าหากการตัดฟันหรือกรอฟัน โดยกระบวนการและเทคนิคที่ไม่ถูกต้อง อาจส่งผลเสียทั้งฟันหัก รากฟันแตก หรือเกิดบาดแผลในปาก จนนำไปสู่การติดเชื้อที่รากฟันและเกิดฝีตามมา

การกินอาหารที่เหมาะสมต่อฟันกระต่าย

การป้องกันปัญหาฟันของกระต่ายเริ่มต้นด้วยการเลี้ยงด้วยอาหารที่ถูกต้อง ซึ่งควรให้กระต่ายกินหญ้าแห้งที่มีคุณภาพและดีต่อฟัน เช่น Timothy Hay, Orchard Hay, Botanical Hay, Meadow Hay ซึ่งจะช่วยขัดกร่อนฟันอย่างสม่ำเสมอ เจ้าของควรตรวจสอบฟันของกระต่ายอย่างสม่ำเสมอ และปรึกษาสัตวแพทย์เมื่อมีปัญหาเกี่ยวกับฟันหรือการกินอาหาร หรือตรวจสุขภาพกระต่ายเป็นประจำทุกปี

โรงพยาบาลรักษากระต่าย

โรงพยาบาลรักษากระต่าย (Rabbit Clinic) ของ รพส ดารินรักษ์ รามอินทรา 14 กรุงเทพมหานคร มีหมอรักษากระต่ายเป็นสัตวแพทย์ประจำ ให้บริการครอบคลุมตั้งแต่การตรวจสุขภาพกระต่าย ทำหมันกระต่าย ตัดฟันกรอฟันกระต่าย และตรวจรักษากระต่ายที่เจ็บป่วยจากอาการอื่นๆ เช่น กระต่ายตาอักเสบ กระต่ายเป็นโรคผิวหนัง เชื้อรา กระต่ายเป็นแผลที่เท้า โรคฝ่าเท้าอักเสบ กระต่ายเป็นหวัด ท้องอืด ท้องเสีย เป็นต้น

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการตัดฟันหรือกรอฟันกระต่าย